Getulio Vargas Vakfı (FGV)Küresel Sürdürülebilirlik Programı Koordinatörü Barbara Oleveira, Ä°klim Müzakerelerine gözlemci konumda katılmak için Cancun’da bulunan Bölgesel Çevre Merkezi – REC Türkiye Direktör Yardımcısı Kerem OkumuÅŸ’un sorularını yanıtladı.

 

 

Öncelikle kendinizi kısaca tanıtabilir misiniz?

Ben Barbara Oleveira . Getulio Vargas Vakfı’ndaki (FGV)Küresel Sürdürülebilirlik Programı Koordinatörüyüm. Brezilya’da, iÅŸ dünyası iklim platformu olan Empresas Pelo Clima’nın koordinasyonunu yapıyoruz.
 

Platform’un alanını ve misyonunu anlatabilir misiniz?

Platformun çalışmaları dört faaliyet alanına bölünüyor. Bunlardan biri, iklim deÄŸiÅŸikliÄŸi, iklimle ilgili risklerin yönetimi ve sera gazı salımları konusundaki kapasite. DiÄŸer konu, iklim deÄŸiÅŸikliÄŸi üzerine ulusal politikaların oluÅŸturulması ve uygulanması sürecine iÅŸ dünyasını dâhil etmek, uluslararası müzakerelere katılmaları için kapasitelerini geliÅŸtirmek. Ayrıca ‘en iyi uygulamalar’ veri tabanı oluÅŸturmak istiyoruz. Bu ÅŸirketlere deneyimlerini paylaÅŸmak, birlikte giriÅŸimlerde bulunmak ve üyeler arasında iÅŸ geliÅŸtirme fırsatları sunmak istiyoruz.

Brezilya’da, iÅŸ dünyasının iklim deÄŸiÅŸikliÄŸi politikasına ve iklim deÄŸiÅŸikliÄŸi konularına dahil olma durumu ve sizin platformunuzun bu konudaki rolü nedir?

Bu, oldukça yeni bir platform, sadece bir yıldır bu alandayız. Ancak 2005’den bu yana, , Brezilya Sera Gazı Envanteri Programı (GHG Protocol) baÅŸlangıcından beri iÅŸ dünyasıyla çalışıyoruz, ÅŸirketleri salımlarını nasıl raporlayacakları, nasıl envanterini çıkaracakları konusunda eÄŸitiyoruz. Brezilya’nın uluslararası ekonomide çok önemli bir rolü olduÄŸunu göz önünde bulundurmalıyız. Madencilik, kağıt, petrol üretimi, biyo-yakıt sektörlerinde büyük ÅŸirketlerimiz var. Tüm bu ÅŸirketler, bir ÅŸekilde bizim, Getulio Vargas Vakfı’ndaki giriÅŸimimizin üyeleri. Endüstriyel üretim açısından Brezilya’daki GDP’nin (gayri safi milli hâsıla) belki de %65 - %70’inden fazlasını kapsıyorlar. Ä°ÅŸ dünyasının çalışmalarından bahsedecek olursak...

Çalışmalar ve aynı zamanda da iş dünyasını iklim değişikliği politikasının alt yapısına dâhil ederken yaşanan zorluklar...

Sanırım, “ne” noktasının ötesindeyiz ve aslında “nasıl” üzerinde konuÅŸuyoruz. Yani, kimse iklim deÄŸiÅŸikliÄŸinin iÅŸ dünyası için riskler ve fırsatlar taşıdığı konusunu tartışmıyor. Brezilya’da belli alanlarda yatırım yapılacaksa farklı materyallerin kullanımı veya suyun mevcudiyetinin planlanmasının gerekliliÄŸi gerçeÄŸini tartışmıyorlar. Bence esas konu, bu ÅŸirketlerin orta ve uzun vadede nasıl sürdürülebilir planlar yapabilecekleri, yani son sekiz yıldır olduÄŸu gibi sadece anında yapılan eylemler veya projeler deÄŸil. Brezilya’da baÅŸlangıçtaki odak noktası temiz kalkınma mekanizması, karbon kredileri için geliÅŸtirilen fırsatlar ve projelerdi. Ama ÅŸimdi bu noktanın ötesine geçtik. Artık konu, bir bütün olarak karbon yönetimi, yaÅŸam döngüsü analizleri ve tedarikçilerin emisyonlarının kapsamını düşürmelerini saÄŸlamak. Aktif bir durumdayız.
Ä°ÅŸ dünyası, Brezilya iklim deÄŸiÅŸikliÄŸi forumunda yer aldı. Bu, 2002’den beri faaliyet gösteren, bakanlıkların ve pek çok paydaşın dahil olduÄŸu bir giriÅŸim. Brezilya hükümetini, iÅŸ dünyası ve STKları bir araya getiriyor. Brezilya Endüstri BirliÄŸi (CNI) de oldukça aktif. Direktörleri deÄŸiÅŸtiÄŸinden beri proaktif bir role sahipler.

Ek I ülkesi olmadığınız düşünülürse, Brezilya’daki ÅŸirketlerin emisyonlarını hesaplama, sürdürülebir stratejiler geliÅŸtirme yönünde hareket etmeye götüren ana motivasyon nedir?

Dört motivasyon olduÄŸunu söyleyebilirim. Birincisi, ÅŸefaflık ve imajları. Tüketicilerine, paydaÅŸlarına iklim deÄŸiÅŸikliÄŸi alanında bazı faaliyetler olduÄŸunu göstermek istiyorlar. Ek 1’de olmayan ülkeler için de bir kanun olacak. Sadece ulusal olarak bile, 2020 için iÅŸ dünyasının olaÄŸan senaryolarına dayanılarak, Brezilya’nın emisyonları %36 – 38 düşürme yönünde gönüllü bir hedefi var. Åžirketler, bu alandaki ilklerden olmak ve böylece karar alma sürecine sadece tabi olmak yerine ona dahil olabilmek istiyorlar. Ayrıca rekabet konuları var. Ek I ülkesi olmayan bir ülkede üretim, Ek I ülkesine doÄŸru yönelirse, Avrupa BirliÄŸi veya BirleÅŸik Devletler tarafından bazı ticaret engelleri konacaktır ve elbette Brezilya’daki üretim orada bir tür ticari sınırlamadan zarar görebilir. Bu nedenle, üretimleri ya da mallarına dayanarak salımları hesaplamayan ÅŸirketler bir adım geride olacak. Ayrıca iÅŸ fırsatları konusu var. Bazı masrafları kesmek, verimlilik kazanmak gerekiyor. Enerji güvenliÄŸi çok büyük bir konu. Önümüzdeki 30 yılda su kaynaklarının nasıl olacağını bilmiyoruz. Enerji fiyatları şüphesiz yükselecek. Yani, verimlilik yönetimi ve masrafları azaltma konusu da var.

Düşük karbon ekonomisine geçiÅŸte iÅŸ dünyasını destekleme açısından Brazilya’daki temel düzenlemeler nelerdir? Karbon vergisi, karbon etiketlemesi , ulusal salım ticareti programı gibi iklim düzenleyici çerçeceveleriniz var mı?

Söylediklerinizin hiçbiri yok, bahsettiÄŸim gibi gönüllü hedeflerimiz var ve bunlar Brezilya iklim deÄŸiÅŸikliÄŸi ulusal politikasında yer aldı. Bu aslında hükümetlerin ekonomik teÅŸviklerin olduÄŸu bir çevre yaratmaları için yükümlülüklerini tayin ediyor. Tüm bu piyasa mekanizmaları düşük karbon ekonomisi yolunda özel sektöre yardım için kullanılabilir. Peki bu zamana kadar ne yapıldı? Özellikle ekonominin bazı sektörlerinde yenilenebilir enerjilere maddi destek saÄŸlandı. Brezilya’daki iklim çerçevesi karmaşık bir yapı sadece iklim politikasından ibaret deÄŸil; tarımsal politikalar, ulaşım politikaları, enerji planları… Ä°ÅŸ dünyası çalışmalarında düşük karbon ayak izini teÅŸvik etmede bunların hepsi nasıl birlikte gidebilir?

Sizin gerçekten çok önemli bir yayınınız var ; ulaşım, tarım ve enerji sektörleri üzerine öneriler içeren. Bu öneriler için yeni hükümetle ve medyayla iletişim hâlindesiniz anladığım kadarıyla. Bu çalışmanın temel savı nedir bu üç farklı sektor için, bize bu yayının içeriğinden biraz bahseder misiniz?

Çalışmada ele alınan teklifler iÅŸ dünyasından 20 üyemiz tarafından imzalanmıştır. 9 Kasım’da CEO’lar biraraya geldiler ve belgeyi imzaladılar. Bu belgeyi devletbaÅŸkanına doÄŸrudan baÄŸlı çalışan ilgili bakanlığa gönderiyoruz.
Tüm teklifler tam olarak olmasa da BirleÅŸmiÅŸ Milletler Müzakereleri gibi iki hat sistemi olarak organize edildi. Kaynakların makul kullanımını analiz ettik. ElektriÄŸin, doÄŸal kaynakların mantıklı kullanımı. Bunlarla birlikte alternatif yenilenebilir enerji kaynaklarının geliÅŸimi. Bu kapsamda ulaşım, enerji ve tarımsal üretim incelendi. Enerji ve yenilenebilirlik önümüzdeki on yıl içerisinde karşılaÅŸabilceÄŸimiz en büyük zorluklardan biri çünkü termal enerji santrallerimiz var daha önceleri Brazilya’da yoktu. Su kıtlığı halinde baÅŸka kaynaklarımız var biyokütle, kömür, dizel gibi. Bu, bizim analiz ettiÄŸimiz çalışma ÅŸekillerinden biri. Ulaşımın akılcı kullanımı. Büyük altyapı yatırımları var. Ulaşımla ilgili bizim nehir ve denizlerimizle ilgili kullanmadığımız çok büyük potansiyelimiz var. Brazilya’da ulaşımın %85’i karayolu ve bu uzun vadede hiç sürüdürülebilir deÄŸil.

Evet bu Türkiye’de de böyle. Son sorum tekrar müzakerelere dönecek olursak genel olarak Brezilya’nın Cancun’daki müzakerelerde pozisyonu nedir?

Tek bir pozisyonu olduÄŸunu düşünmüyorum. Brazilya geliÅŸmiÅŸ ülkelerin 2020 salım azaltım hedeflerini arttıracak bir teklif ileri sürdü. Müzakereler yavaÅŸ ilerliyor ama Brezilya müzakerelerden tek bir paket çıkmasını umuyor. Asıl amaç Kyoto Protolü’ne muvafık olmak.